تبلیغات
..... مهندسان ایرانی .....

..... مهندسان ایرانی .....
واردات و توزیع نهاده های کشاورزی ( کود - سم - بذر - سمپاش ) 

مدیریت سرمازدگی و یخ زدگی در کشاورزی

سَرما پدیده‌ای است که بر اثر کاهش گرما روی میدهد. در دانش فیزیک چیزی به نام سرما دادن وجود ندارد، بلکه گرفتن گرما از ماده باعث عدم وجود گرما شده که به اصطلاح (سرما) می گویند.

تفاوت سرمازدگی با یخ زدگی

سرمازدگی در فصل رویش و در دماهای بالای صفر اتفاق می‌افتد، در صورتی که یخ‌زدگی در فصل رویش و یا زمستان و در دماهای زیر صفر اتفاق می‌افتد.

انواع سرما

سرمای انتقالی یا جبهه‌ای

این نوع سرما گستردگی وسیعی دارد و همراه با بادهای سرد و هوای ابری است و محلی نمی‌باشد و با کاهش دمای شدید همراه است و به دلیل وسعت زیاد کنترل و مقابله با آن مشکل است.

    سرمای تشعشعی

    این سرما محلی است و به واسطه از دست رفتن حرارت ذخیره شده در زمین بر اثر تشعشع به وجود می‌آید. این نوع سرما در هوایی کاملاً آرام، بدون باد و ابر و در ساعات نزدیک به طلوع آفتاب اتفاق می‌افتد و در صورتی که از روش مناسبی استفاده شود می‌توان با آن مقابله کرد.

عواملی که باعث حساس شدن گیاهان به سرما می‌شوند

کمبودهای تغذیه‌ای

    آفات و بیماری‌ها

    سن گیاه، گیاهان خیلی جوان و خیلی پیر به سرما حساس‌تر هستد.

    سرعت افت درجه حرارت

    مدت سرما

    میزان ابری و صاف بودن و رطوبت هوا

    میزان رطوبت بافت‌های گیاهی و موارد ذخیره‌ای آن.

    محل باغ، نوع خاک، جهت شیب، پستی و بلندی زمین.

 

سرمازدگی و روشهای مقابله با آن

در گیاهان تنش یا استرس برابر است با تحریکاتی که منجر به برهمخوردن تعادل زیستی گیاه شود.حالت تنش در شرایطی پیش می آید که یک عامل محیطی خارجاز حد نرمال بر گیاه اثر گذارد. تنش به دو دسته تقسیم می شوند:

زیستی  Biotic stress   

غیر زیستیAbiotic stress

از جمله تنش های غیرزیستی می توان به تنش دما (temperature stress) اشاره نمود که این نوع تنش نیز خود به 3 بخش تقسیم می شود.

تنش سرما Chilling stress

تنش یخبندان Freezing

تنش حرارت بالا Heat stress

تنش سرما

آثار اولیه این تنش عبارتند از : کاهش عمومی رشد ،تغییر رنگ،کلروز، ،تخریب بافت های سلولی،عدمجوانه زنی بذور،عدم انتقال مواد فتوسنتزی،عدم جذب عناصر غذایی برخیازآثاراینتنش برگشت پذیر و برخی از آثار دیگر این تنش مانند فتوسنتز در اثر تخریب کلروپلاستها و پیری زودرس گیاه غیر قابل برگشت می باشند

تنش یخبندان

خسارت مربوط به تنش یخ زدگی در نتیجه بروز درجه حرارتهای زیر صفر درجه سانتی گراد می باشد(نیلسن و اركات 1996)

یخبندان عبارت است از کاهش دما تا چند درجه زیر صفر( یخبندان زمستانه و بهاره) که بر اثر آن آب درون سلولی و برون سلولی منجمد شده و به دلیل متلاشی شدن آوندهای چوبی و آبکش و قطع جریان مواد غذایی، مرگ سلول را باعث می‌گردد.

درجه حرارت های بحرانی: حداقل درجه حرارتی که گیاه میتواند با تداوم 30 دقیقه تحمل کند و در بیشتر از این مدت و کمتر از این درجه حرارت خسارت می بیند. این درجه حرارت برای گیاهان مختلف و مراحل مختلف فنولوژی متفاوت است

شرایط یخبندان و سرما به دو شکل ایجاد میشود که عبارتنداز:

یخبندان جبهه ای یاجابجاییAdvectiveforst

  یخبندان تشعشعیRadiationalforst

یخبندان و سرمازدگی جبهه ای در اثر عبور یک جبهه هوای سرد از روی یک منطقه بروز میکند به طوریکه دمای آن کمتر یادرحد دمای بحرانی برای محصولات خاص منطقه می باشد.

یخبندانهای جبهه ای به علت جابه جایی توده های هوای سرد مثل تودهای هوایی که از سیبری منشاء می گیرند، حادث می شوند.

علایم سرمای تشعشعی

سرمایی است که در اثر تشعشع از سطح زمین در یک محل بوجود میآید. کاملا منطقه ای و محلی بوده .در زمان فعال بودن گیاه ( اواخر پاییز و اوایل بهار) اتفاق می افتد. در شب های آرام و آسمان صاف و غیر ابری اتفاق می افتد . احتمال موفقیت در محافظت از گیاه وجوددارد. در زمان وقوع این نوع سرمازدگی وارونگی دمایی وجود داشته واحتمال سرما و یخ زدگی در طول روز وجود ندارد. تشخیص این نوع سرمازدگی توسط کشاورزان مشکلاست.

روشهای مقابله با خسارت های ناشی از سرما زدگی تشعشعی

روشهای غیر فعال(دراز مدت)به کلیه فعالیت هایی که اززمان کاشت تا برداشت در مزرعه برای کاهش خسارت سرمازدگی انجام می شود را مقابله غیرفعال گویند.

روشهای فعال ( کوتاه مدت)

روشهای غیر فعال مقابله باسرمازدگی

انتخاب محل مناسب کاشت

نوع خاک

انتخاب پایه های مقاوم

مدیریت کوددهی گیاه

استفاده از تنظیم کننده های رشدگیاهی

رنگ کردن تنه درخت                                                                                                            انتخاب محل مناسب کاشت

هرس دور تنه درختان

حذف گیاهان پوششی

روشهای فعال در زمان بروز سرما برای مقابله باسرمازدگی

کنترل سرمای بهاره توسط بخاریها

روش سوخت جامد شامل ككهای نفتی یا مومهای جامد

دستگاه بخاری متحرک با سوخت پروپان و گاز طبیعی

کنترل سرمای بهاره توسط چاهک معکوس انتخابی

دستگاه ماشین مولد باد

کنترل سرمای بهاره توسط دستگاه مولد مه

استفاده از دود

مواد شیمیایی در به تأخیر انداختن گلدهی 

آب پاش ها

آبیاری قطره ای

آبیاری سطحی

غرقاب کردن

یکی از جدیدترین روش های مبارزه با این عارضه که جدیداً به بازار معرفی شده است استفاده از ضد یخ طبیعی می باشد

.: Weblog Themes By themzha :.

درباره وبلاگ

با سلام
علم را با خود به این دنیا نیاوردم و با خود نیز به گور نخواهم برد. علم را آموخته ایم تا به دیگران آموزش دهیم تا نسل به نسل بچرخد و تکمیل شود .
ما را در این امر همراهی کنید

مهندس علی جعفری
كارشناس ارشد كشاورزی
Telegeram.me/agronomic
09123882737
نظر سنجی
نظرتان در مورد وبلاگ و مطالب موجود چیست؟




صفحات جانبی
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
امکانات وب